बुधवार, 22 जुलै 2026
(फोटो सौजन्य: सोशल मीडिया)
हौथी बंडखोर हा थेट इराण-समर्थित गट आहे. अमेरिका आणि इराण यांच्यातील सध्या सुरू असलेल्या युद्धात, जेव्हा अमेरिकेने इराणी बंदरांमधून तेल आणि वायू टँकरची वाहतूक थांबवली, तेव्हा हौथींनी आखाती प्रदेशातील अमेरिकेचा सर्वात मोठा मित्र असलेल्या सौदी अरेबियाला वेढा घालून प्रत्युत्तर दिले. हौथींनी ड्रोन आणि जहाजविरोधी क्रूझ क्षेपणास्त्रांचा वापर करून, लाल समुद्राच्या मुखातून जाणाऱ्या सौदी अरेबियाच्या अरामकोच्या सर्व तेल टँकरवर पूर्ण बंदी घातली आहे.
ज्याप्रमाणे जगातील २०% ऊर्जा पुरवठा होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून जातो, त्याचप्रमाणे जगातील अंदाजे १२% ते १५% सागरी व्यापार आणि जागतिक तेल पुरवठ्यापैकी अंदाजे १०% याच मार्गातून जातो. जर, हुथींच्या हल्ल्यांच्या भीतीने जहाज वाहतूक कंपन्यांनी तांबड्या समुद्राचा मार्ग सोडून त्याऐवजी केप ऑफ गुड होपमार्गे आफ्रिकन खंडाला वळसा घातला, तर प्रवासाला १४ ते ३० दिवसांची अधिक वेळ लागेल. या लांबच्या मार्गामुळे इंधनाचा खर्च वाढेल आणि त्यामुळे जहाजांच्या सागरी विम्याचे हप्तेही वाढतील.
भारत रशियाकडून मोठ्या प्रमाणात कच्चे तेल आयात करतो, जे काळ्या समुद्रातून आणि तांबड्या समुद्रामार्गे सुएझ कालव्यातून येते. जरी हुथींनी रशियन जहाजांवर हल्ला करण्याची धमकी दिली नसली तरी, संपूर्ण प्रदेशातील तणावाचा निश्चितच काही परिणाम होईल.
भारतासाठी आणखी एक चिंतेची बाब म्हणजे कापड, चहा, बासमती तांदूळ आणि अभियांत्रिकी वस्तू तांबड्या समुद्रातून आणि सुएझ कालव्यामार्गे युरोप आणि अमेरिकेत पाठवल्या जातात. मार्ग बदलल्यामुळे भारतीय निर्यातदारांचा खर्चही वाढेल, ज्यामुळे भारतीय वस्तू परदेशी बाजारपेठांमध्ये महाग आणि कमी स्पर्धात्मक बनतील.
जर आंतरराष्ट्रीय कच्च्या तेलाच्या किमती दीर्घकाळासाठी ९१ डॉलर किंवा त्याहून अधिक राहिल्या, तर त्याचा परिणाम भारतातील पेट्रोल आणि डिझेलच्या किमतींवर पुढच्या महिन्याच्या पहिल्या आठवड्यापासूनच दिसून येऊ शकतो. पेट्रोल आणि डिझेलच्या किमती प्रति लिटर ३-५ रुपयांनी वाढू शकतात. पण याबाबत अद्याप कोणतीही अधिकृत माहिती देण्यात आलेली नाही.
